fbpx

Bezpieczne leki przeciwbólowe

with Brak komentarzy

Czy istnieją w pełni bezpieczne leki przeciwbólowe? Takie, które są łagodne dla żołądka i przewodu pokarmowego. Nie upośledzają funkcji nerek ani wątroby. Nie zwiększają ryzyka krwawienia?

Czy wszystkie te cechy znajdziemy w jednym preparacie-z pewnością nie! Każdy z powszechnie stosowanych leków przeciwbólowych wykazuje odmienny profil działań niepożądanych. Dlatego właśnie lekarz specjalista powinien dobierać indywidualnie preparat dla danego pacjenta i jego schorzenia.

Niektóre z leków są bezpieczniejsze dla żołądka, inne można stosować przy problemach z sercem a jeszcze inne przy chorych nerkach lub wątrobie.

Jeśli chcesz dowiedzieć się, który lek przeciwbólowy jest bezpieczny dla Ciebie- czytaj dalej. Bezpieczeństwo leków przeciwbólowych omówiłam zależnie od wpływu na poszczególne narządy naszego ciała. Mam nadzieję, że materiał okaże się wyjątkowo cenny. Dzięki tym informacjom już nigdy nie popełnisz błędu. Będziesz stosował tylko bezpieczne dla siebie preparaty.

NLPZ to niesteroidowe leki przeciwzapalne powszechnie stosowane w leczeniu bólu.

Do tej grupy leków należą m.in.: kwas acetylosalicylowy, ibuprofen, naproksen, diklofenak, ketonal, meloksykam, celekoksyb, lornoksykam, indometacyna, nimesulid.
Niektóre z tych leków dostępne są również bez recepty. Pacjenci często nie konsultują ich przyjmowania z lekarzem. To poważny błąd, który może skutkować poważnymi konsekwencjami.
Wywierają one wiele działań niepożądanych w obrębie:

  • przewodu pokarmowego
  • w nerkach
  • układzie sercowo-naczyniowym
  • w układzie oddechowym
  • w ośrodkowym układzie nerwowym
  • mogą uszkodzić wątrobę
  • działać alergizująco
  • uszkadzać układ krwiotwórczy
bezpieczne leki przeciwbólowe

Prawdopodobieństwo tych działań wzrasta wraz z dawką leku oraz czasem ich stosowania.

  1. W dalszej części poznacie możliwe działania niepożądane tej grupy leków.
  2. Dowiecie się kto nie może stosować tych leków i dlaczego!
  3. Z jakimi lekami ich nie łączyć!
  4. Jakie badania wykonać, aby móc przyjmować je bezpiecznie.

Działanie leków przeciwbólowych na nerki

działanie leków nlpz na nerki

Jakie są możliwe działania niepożądane podczas niewłaściwego stosowania leków przeciwbólowych?

  • Ostra niewydolność nerek.
  • Obrzęki obwodowe, spowodowane zatrzymaniem wody i sodu w organizmie.
  • Zmniejszenie skuteczności stosowanego leczenia przeciwnadciśnieniowego.

Kto jest najbardziej narażony na działania niepożądane?

Jeśli należysz do jednej z tych grup, możesz doświadczyć działań niepożądanych.

  • osoby starsze
  • stosujące inne leki wpływające na funkcję nerek
  • ze stwierdzoną chorobą nerek: np. zespól nerczycowy, niewydolność nerek,
  • z chorobami wątroby
  • z hipowolemią (czyli z niewystarczającym wypełnieniem naczyń krwionośnych)

JAKIE BADANIA WYKONAĆ, ABY MIEĆ PEWNOŚĆ, ŻE NLPZ BĘDĄ BEZPIECZNE?

Jeśli przewlekłe leczenie lekami przeciwbólowymi ma być bezpieczne należy regularnie monitorować sprawność nerek. Należy oznaczać:

  • stężenia kreatyniny we krwi
  • ocena GFR
  • klirensu kreatyniny

Wszystkie leki z grupy NLPZ mogą upośledzać funkcję nerek. Jednak nie każde w tym samym zakresie. Dlatego ma znaczenie, który preparat zastosujesz.

ZASADY BEZPIECZNEGO STOSOWANIA NLPZ:

  • Lekarz wybiera lek indywidualnie dla danej osoby!
  • Dawka dobiera indywidualnie, dostosowując ją do potrzeb pacjenta, jego wieku oraz sprawności jego nerek.
  • U osób szczególnie narażonych na wystąpienie powikłań ze strony nerek należy:
    • unikać NLPZ o długim okresie półtrwania oraz postaci o przedłużonym lub modyfikowanym uwalnianiu.
  • Podczas terapii regularnie monitorujemy czynność nerek.
  • Podczas stosowania NLPZ zwracamy szczególną uwagę na równoczesne stosowanie innych leków (np. aminoglikozydów, cyklosporyny, sartanów, diuretyków pętlowych, inhibitorów konwertazy angiotensyny). Ponieważ interakcje między lekami mogą nasilić ich nefrotoksyczność.

Działanie leków przeciwbólowych na krew

wpływ nlpz na krew

Wszystkie NLPZ mogą wpływać na układ krwiotwórczy.

  1. Hamują krzepnięcie krwi (działanie na płytki krwi)
  • w czasie ich stosowania zwiększa się ryzyko krwawień
  • wydłużają czas krwawienia (co może mieć szczególne znaczenie np. podczas niektórych zabiegów operacyjnych!)

DZIAŁANIE KWASU ACETYLOSALICYLOWEGO WYKORZYSTUJEMY W PREWENCJI I LECZENIU CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA.

Ale, równoczesne przyjmowanie NLPZ zmniejsza jego skuteczność! Dlatego kwas acetylosalicylowy przyjmuj co najmniej 2 godziny przed zastosowaniem NLPZ!


Wybiórcze oraz selektywne inhibitory COX 2 stosowane w dawkach terapeutycznych nie hamują aktywności płytek. Sytuacja zmienia się jednak jeśli przekraczamy dawkę terapeutyczną leku.


2) Mogą obniżać poziom granulocytów we krwi. (to krwinki odpowiadające za odporność)

  • Objawy mogą pojawić się po kilkutygodniowej terapii lub zbyt częstym podawaniu leków. Przy podjęciu odpowiedniego leczenia ustępują po 2-3 tygodniach.

3) Mogą prowadzić do niedokrwistości aplastycznej (czyli niewydolności szpiku kostnego, obniżeniu ulega wtedy ilość wszystkich komórek krwi)

  • Zwiększone ryzyko jej wystąpienia mogą powodować: indometacyna, fenylbutazon, diklofenak, acemetacyna, kwas mefenamowy.

Kto powinien zwracać szczególną uwagę na te działania:

  • osoby szczególnie narażone na uszkodzenia układu krwiotwórczego
  • osoby przyjmujące jednocześnie inne leki mogące potencjalnie uszkodzić szpik (np. metotreksat)

Warto zwrócić również uwagę na interakcje z innymi stosowanymi lekami. np. acenokumarolem, warfaryną, SNRI, SSRI itp. Mogą one wzmagać ryzyko krwawienia zwłaszcza z przewodu pokarmowego.

Wpływ leków przeciwbólowych na wątrobę

nie- bezpieczne leki przeciwbólowe dla wątroby

NLPZ mogą również wpływać na funkcję wątroby. Najczęściej w wyniku ich stosowania dochodzi do:

  1. Wzrostu aktywności transaminaz (AST, ALAT), (bezobjawowego)
  2. Pojawienia się objawów niestrawności np. :
    • dyskomfortu, bądź pieczenia w nadbrzuszu,
    • uczucia pełności, ciężkości po jedzeniu.

Które NLPZ najbardziej uszkadzają wątrobę?


Nimesulid i diklofenak to leki, które 2x częściej niż inne NLPZ uszkadzają wątrobę.


Nimesulid to jedyny NLPZ, który podlega ograniczeniu długości terapii.

  • Stosujemy go tylko u wybranej grupy pacjentów.
  • W najmniejszej skutecznej dawce.
  • Przez jak najkrótszy czas (nie dłużej niż przez 15 dni)
  • W wypadku wystąpienia gorączki i objawów grypopodobnych należy zaprzestać jego stosowania.
  • Podczas stosowania bezwzględnie należy unikać alkoholu, leków i substancji odurzających, oraz innych substancji potencjalnie.

Jak ochronić wątrobę podczas stosowania NLPZ?

  1. Ograniczyć przyjmowanie innych uszkadzających wątrobę leków.
  2. Wykluczyć czynniki ryzyka uszkodzenia wątroby.
  3. Zrezygnować ze spożywania alkoholu.

Wszystkie NLPZ mogą zwiększać ryzyko ze strony układu sercowo -naczyniowego.

wpływ nlpz na krążenie

Względnie bezpieczne leki przeciwbólowe dla układu krążenia

Ryzyko to zależy od konkretnego preparatu, jego dawki oraz czasu jego stosowania.

NLPZ o niskim ryzyku:

  • kwas acetylosalicylowym
  • ibuprofen w niskich dawkach
  • celekoksyb w niskich dawkach
  • naproksen

NLPZ o wysokim ryzyku powikłań sercowo-naczyniowych:

  • meloksykam
  • diklofenak

Dla kogo NLPZ są szczególnie kardiotoksyczne?

Jeśli występuje u Ciebie jedna z poniższych chorób, jesteś osobą szczególnie narażoną na wystąpienie kardiotoksycznego działania NLPZ.

Grupy szczególnie narażone to np:

  • osoby starsze
  • z cukrzycą
  • nadciśnieniem tętniczym
  • chorobą wieńcową
  • niewydolnością serca
  • po przebytym zawale serca lub po zabiegu udrażniającym naczynia wieńcowe
  • po przebytym udarze mózgu lub przemijającym niedokrwieniu mózgu
  • z zaburzeniami lipidowymi
  • przewlekłą chorobą nerek
  • reumatoidalnym zapaleniem stawów

Zobacz co na przykład powinno Cię zaniepokoić:

  • pojawienie się obrzęków obwodowych
  • wzrost ciśnienia tętniczego

WSKAZÓWKA

Działanie kwasu acetylosalicylowego wykorzystujemy w prewencji i leczeniu chorób układu krążenia.

Ale, równoczesne przyjmowanie NLPZ zmniejsza jego skuteczność! Dlatego kwas acetylosalicylowy należy przyjąć co najmniej 2 godziny przed zastosowaniem NLPZ!

Nadwrażliwość na NLPZ

U 5-20% pacjentów stosujących NLPZ dochodzi do rozwoju niealergicznej reakcji nadwrażliwości ze strony układu oddechowego. Może ona prowadzić do skurczu oskrzeli.

„ASTMA ASPIRYNOWA”

U osób z astmą oskrzelową, przewlekłym nieżytem i polipami nosa w ciągu kilku minut do kilku godzin od zażycia NLPZ może rozwinąć się ostra reakcja z następującymi objawami:

  • duszność
  • świszczący oddech
  • kaszel
  • zatkanie lub wyciek z nosa
  • W 80% nadwrażliwość ma charakter krzyżowy tzn. występuje w reakcji na większość stosowanych NLPZ.
  • W 20% przypadków nadwrażliwość dotyczy wyłącznie jednego leku.

Jeśli występuje u Cibie uczulenie na NLPZ przed ich zastosowaniem należy wykonać:

  • test tolerancji stosowanego NLPZ,
  • badania alergologiczne,
  • a w przypadku konieczności stałego przyjmowania leku, przeprowadzić desensytyzację. Polega ona na kontrolowanym podawaniu niewielkich dawek leku, aby doprowadzić do rozwoju tolerancji na ten lek.

Bezpieczne leki przeciwbólowe dla przewodu pokarmowego i żołądka

Ponieważ dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego pojawiają się u 1/3 pacjentów stosujących NLPZ trudno jednoznacznie stwierdzić czy istnieją bezpieczne dla żołądka leki przeciwbólowe. Z pewnością z pomocą doświadczonego lekarza uda Ci się jednak dobrać lek o najlepszym profilu bezpieczeństwa. Temat ten jest niezwykle obszerny, dlatego wymaga omówienia w odrębnym wpisie. O szkodliwym wpływie NLPZ na przewód pokarmowy przeczytasz tu: „Dlaczego po lekach przeciwbólowych boli brzuch”. Gorąco zachęcam!

Dowiesz się w nim:

  • W jaki sposób NLPZ uszkadzają żołądek i jelita?
  • Do jakich groźnych dla życia powikłań może to prowadzić?
  • Jakich leków nie przyjmować razem z NLPZ, aby nie ryzykować krwawienia z żołądka!
  • Czy NLPZ podane w zastrzykach rzeczywiście są bezpieczniejsze dla przewodu pokarmowego?
  • Które bezpieczne leki przeciwbólowe możesz stosować przy problemach żołąskowych?
  • Jak chronić przewód pokarmowy przed szkodliwym działaniem leków przeciwbólowych.

Z pewnością zainteresują cię również:

Podziel się z innymi
Podąrzaj Lek. Anna Kociszewska-Bald:

Lekarz specjalista Anestezjologii i Intensywnej Terapii

Lekarz specjalista Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Specjalizuję się w leczeniu bólu w chorobach przewlekłych i onkologicznych.

Zostaw Komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.