fbpx

Plastry przeciwbólowe (Nowości w 2019 roku)

with Brak komentarzy
plastry przeciwbólowe z opioidami, chłodzące, rozgrzewające, z kapsaicyną lidokainą, znieczulające

Plastry przeciwbólowe to wygodna i prosta metoda leczenia przewlekłych dolegliwości bólowych. W aptekach dostępny jest bardzo duży ich wybór. Mają one różne składy i działają w różny sposób. Dlatego bardzo ważne jest, aby lekarz dobrał je właściwie do schorzenia. Plastry przeciwbólowe dostępne na receptę wykazują zdecydowanie silniejsze działanie przeciwbólowe, niż te dostępne bez recepty. Czytaj dalej, aby dowiedzieć się jakie plastry stosować na ból pleców, nadwyrężenia mięśni, bóle po półpaścu czy bóle nowotworowe.

Rodzaje plastrów przeciwbólowych.

Dostępne w aptekach plastry przeciwbólowe możemy podzielić na:

1. Plastry przeciwbólowe dostępne bez recepty.

1.1 Plastry rozgrzewające.

  • Stosujemy je w bólach:
    • pleców
    • karku
    • szyi
    • stawów
    • mięśni.
  • Zawierają substancje rozgrzewające:
    • kapsaicynę, salicylan glikolu. Podnoszą one temperaturę skóry poprzez miejscowe przekrwienie.
    • sproszkowane żelazo.  Na skutek powolnego utleniania sproszkowanego żelaza zachodzi reakcja polegająca na wydzielaniu ciepła.

Przykłady plastrów rozgrzewających:

  • Plaster Prel redzawierający 0,066% kapsaicyny i 3% salicylan glikolu. Cena plastra to o 5 zł. (Dane na 2019 rok).

Nie należy mylić go z Plastrem Qutenza, który dostępny jest na receptę. Ponieważ ten typ plastra przykleja personel medyczny. Zawiera 8% kapsaicyny! (Cena to ok 1180 zł za plaster). To dwa różne plastry. Stosowane w różnych wskazaniach. Szczegółowo o plastrach z wysokim stężeniem kapsaicyny przeczytasz dalej.

1.2 Plastry chłodzące.

  • Stosujemy je w przypadku:
    • siniaków
    • obrzęków pourazowych
    • stłuczeń
    • skręceń
    • bólu głowy, migreny
    • bólu zębów
    • w nadwyrężeniach i nadciągnięciach mięśni
    • zapaleniach ścięgien
    • zapaleniach kaletki stawowej
    • bólach o niewielkim nasileniu w okolicy stawów
    • kurczach mięśniowych.
  • Po pierwsze, zawierają substancje chłodzące:
    • 5% mentol-zmniejsza obrzęk, łagodzi ból, oraz działa kojąco w bólach stawowo-mięśniowych.
  • Oraz dodatkowo składniki aktywne:
    • ekstrakt z nasion griffonii simplicifolii – który ułatwia zasypianie oraz poprawia jakość snu
    • tlenek magnezu.

Przykłady plastrów chłodzących:

1.3 Plastry z NLPZ.

NLPZ stosowane przezskórnie działają tylko na okolicę aplikacji. Stężenie w krążeniu ogólnym osiągają poniżej 5% wartości uzyskiwanej po ich doustnym podaniu. Z tego powodu przyjmujemy, że mają znikome działanie ogólnoustrojowe.

Im bardziej nasilony proces zapalny w obrębie stawu, tym lepiej lek przenika do jamy stawowej. Koncentracja NLPZ po podaniu przezskórnym jest w strukturach stawu od kilku do kilkaset razy większa niż po ich doustnym podaniu.

Przykłady plastrów przeciwbólowych z NLPZ:

  • ITAMI– plaster leczniczy zawiera 140 mg diklofenaku sodowego.
  • Olfen Patch-plaster zawiera również 140 mg diklofenaku.

1.4 Plastry EMLA

Czyli plastry znieczulające miejscowo skórę, przed wykonywaniem inwazyjnych zabiegów głównie u dzieci. Np. pobrań krwi, szczepień. Pozwalają przeżyć dzieciom te stresujące sytuacje w sposób bezbolesny. Przy dwójce dzieci korzystam z nich bardzo często. Zdecydowanie polecam wszystkim rodzicom! Dostępny bez recepty.

Na receptę dostępne są również kremy o identycznym składzie jak ten z plastrów EMLA. (1g zawiera 25 mg lidokainy + 25 mg prylokainy). W tym przypadku skórę w miejscu planowanego ukłucia należy posmarować grubą warstwą kremu i założyć na nią opatrunek okluzyjny. Stosowane są często przez dorosłych w przypadku np. laserowej depilacji lub ostrzykiwania wrażliwych miejsc ciała.

Przykłady preparatów:

  • krem Motti, Emla, Anesderm

2. Plastry przeciwbólowe dostępne na receptę:

2.1 Plastry z 5 % lignokainą.

Zawierają 5% lignokainę, czyli lek znieczulającym miejscowo. Hamuje on powstawanie i przewodzenie impulsów nerwowych w pobudzonych patologicznie, uszkodzonych włóknach nerwowych. Plaster hydrożelowy działa również w miejscu nałożenia poprzez chłodzenie i ochronę mechaniczną nadwrażliwego obszaru. Do krążenia ogólnego wchłania się jedynie 3±2% zastosowanej dawki leku. W konsekwencji lek działa wyłącznie miejscowo

Plastry z 5 % lignokainą stosujemy głownie w leczeniu bólu neuropatycznego zlokalizowanego obwodowo:

  • neuralgii popółpaśccowej
  • łagodzeniu bólu towarzyszącego bolesnej polineuropatii cukrzycowej
  • idiopatycznej polineuropatii czuciowej
  • zespołu cieśni nadgarstka
  • chorobie zwyrodnieniowej stawów
  • zespołom bólu mięśniowo-powięziowego

Aktualne wytyczne leczenia bólu zaliczają plastry z 5% lidokainą do leków pierwszej linii w terapii bólu neuropatycznego.

Przykłady preparatów z 5% lidokainą:

  • Versatis-jedyny dostępny w aptekach w Polsce

2.2 Plastry z 8% kapsaicyną.

Plaster należy nałożyć na suchą, nieuszkodzoną i niepodrażnioną skórę na najbardziej bolesne miejsce. Pozostawiamy go na skórze przez 30 min (na stopach) i 1 godzinę (w innych miejscach).

Plastry powinien nakładać lekarz lub personel medyczny pod nadzorem lekarza. Stosowanie wymaga zachowania szczególnych zasad bezpieczeństwa. Przed nałożeniem plastra pacjentowi podajemy p.o. lek przeciwbólowy albo środek miejscowo znieczulający. W przypadku ostrego bólu pojawiającego się podczas zabiegu należy ochłodzić leczone miejsca (np. zimny okład) i podać p.o. lek przeciwbólowy.

Jednocześnie można stosować maks. 4 plastry. Plaster można przycinać, aby dopasować go do kształtu leczonej powierzchni.

Efekty działania pojawiaja się w okresie między 1 dniem a 2 tygodniami. Ulga w dolegliwościach bólowych po jednorazowej aplikacji może utrzymywać się nawet do 12 tygodni.

W przypadku utrzymywania się lub nawrotu bólu, leczenie można powtarzać co 90 dni.

Plaser z wysokim stężeniem kapsaicyny stosuje się w leczeniu obwodowego bólu neuropatycznego (ból wywołany uszkodzeniem nerwów).

Przykłady preparatów-jedyny dostępny na Polskim rynku:

  • Plaster Qutenza zawiera duże dawki kapsaicyny (179 mg (0,64 mg/cm2), która szybko uwalnia się i stymuluje receptory TRPV1. W wynik tego, zmniejsza się ich wrażliwość i nie są w stanie odpowiadać na bodźce, które zwykle wywoływały ból. Cena plastra to ok 1180 zł. (Dane na 2019 rok). Nie jest refundowany.

Kiedy nie stosować plastrów przeciwbólowych.

  • Po pierwsze, plastrów nie należy stosować w sytuacji nadwrażliwości na substancję czynną zawartą w plastrze.
  • Po drugie, nie należy stosować ich na rany, wysypki lub oparzenia.
  • Ponadto, plastrów z diklofenakiem nie należy stosować w przypadku wystąpienia astmy aspirynowej lub czynnej choroby wrzodowej.
  • Z kolei, plastrów z opioidami nie powinno się stosować w przypadku skrajnego wyniszczenia i braku tkanki podskórnej. Substancją czynną będzie się wchłania słabiej.

Aby dowiedzieć się jak stosować plastry przeciwbólowe, aby były skuteczne czytaj dalej. Poznaj również inne nowoczesne metody leczenia bólu przewlekłego jakie proponuje poradnia leczenia bólu. Zaskoczą Cię możliwości współczesnej medycyny!

Umów teraz wizytę w poradni leczenia bólu. Przeczytaj jak wygląda wizyta w poradni leczenia bólu w Łodzi w Centrum Medycznym LaVida. Lekarz szybko dobierze leczenie właściwe dla Twojego schorzenia.

Plastry z opioidami

Szczególną uwagę poświęcę plastrom przeciwbólowym stosowanym w bólu nowotworowym i silnych bólach przewlekłych. Najważniejsze zasady bezpiecznego ich stosowania znajdziesz poniżej. Zawierają one substancje o bardzo silnym działaniu. Dlatego pamiętaj, że o dawce (ilości noszonych plastrów i ich „mocy”) zawsze decyduje lekarz.

To elastyczne plastry o różnych rozmiarach. Substancja lecznicza uwalniania jest w zaprogramowany sposób przez cały czas noszenia plastra. W ten sposób zapewnia stałe stężenie leku w organizmie.

Plastry przeciwbólowe z morfiną

Co ciekawe, tak na prawdę nie ma takich plastrów. To MIT powtarzany przez osoby, które nie posiadają wystarczającej wiedzy na temat opioidów. Morfina z uwagi na swoje hydrofilne właściwości nie wchłania się w sposób wystarczający przez skórę. W konsekwencji plastry z tą substancją działałyby jedynie miejscowo i to w sposób bardzo ograniczony.

Tymczasem, w postaci systemu transdermalnego dostępne są inne opioidy o właściwościach lipofilnych. Budowa ich cząsteczek pozwalają na dobre wchłanianie substancji przez skórę.

  • Wyróżniamy plastry z:
    • buprenorfiną (preparaty: Buprenorfina, Melodyn, Transtec)
    • fentanylem (prepaarty: Matrifen, Fentanyl TTS, Durogesic).

Czy stan terminalnym i hospicjum domowe to jedyne sytuacje w których stosować można plastry przeciwbólowe z opioidami?

Nie. Plastry z opioidami to wygodna forma leczenia bólu przewlekłego o dużym natężeniu.
Stosujemy je m.in. w leczeniu bólu nowotworowego. Ponadto, w przypadku silnych bólów w przebiegu osteoporozy, choroby zwyrodnieniowej czy reumatoidalnego zapalenia stawów.

Kto powinien stosować plastry przeciwbólowe

System transdermalne to postać wygodna zwłaszcza dla osób, które mają problemy z przełykaniem, wymiotami, lub osób starszych. Wygodna zmiana plastra co 72 lub 96 godzin pozwala rodzinie na precyzyjną kontrolę leczenia przeciwbólowego. Szczególnie dotyczy to osób z zaburzeniami pamięci lub otępieniem.

Jak prawidłowo stosować plastry.

Znajdziesz tu informacje, krok po kroku jak stosować opioidowe plastry przeciwbólowe. Zapoznaj się z odpowiedziami na najczęściej zadawane pytania. Dzięki temu będziesz mieć pewność, że stosujesz je w sposób właściwy. Leczenie będzie skuteczne i bezpieczne.

plastry przeciwbólowe jak stosować krok po kroku

Gdzie nakleić plaster.

  • Plaster należy nakleić na górną część ciała. (Pod obojczykami, na ramieniu, na łopatkach. W tych dwóch ostatnich lokalizacjach wchłanianie jest największe).
  • Przed naklejeniem plastra skórę można przemyć wodą. Nie stosuj roztworów na bazie alkoholu, mydła czy balsamów, które mogłyby spowodować zmianę przepuszczalności skóry.
  • Plaster naklejamy na suchą, niepoddawaną naświetlaniu, nieowłosiona skórę. Ewentualne owłosienie należy ostrożnie podciąć nożyczkami. Unikaj golenia. Może ono prowadzić do drobnych uszkodzeń skory i powodować podrażnienia.
  • Dociśnij go dobrze do skóry. Tak, aby nie powstał żaden bąbel powietrza. W miejscu, w którym plaster nie przylega do skóry, substancją czynna nie uwalnia się. A plaster działa słabiej.
  • Na plastrze zapisz długopisem datę i godzinę jego przyklejania. To bardzo ważne, aby inni lekarze wiedzieli kiedy założony był plaster, który nosisz.
  • Pamiętaj, plastra przeciwbólowego nie naklejaj na skórę zranioną, zainfekowaną lub oparzoną!

Kiedy zmieniamy plaster

  • Plaster, w zależności od jego producenta, zmieniamy co 72 lub 96 godziny.
  • Najpierw zerwij stary plaster, a następnie przyklej nowy.
  • Nowy plaster naklejamy zawsze w nowe miejsce. Przed przyklejeniem go w to samo miejsce powinno minąć co najmniej kilkanaście dni. Opisujemy go datą i godziną.

Czy mogę przeciąć plaster

plastry przeciwbólowe matrycowe i membranowe
  • Tak, jeśli lekarz tak zaleci. Z uwagi na ich matrycowa budowę lub specjalnie opatentowaną bezpieczną membranową budowę (Durogesic) możesz je przeciąć. Dzięki tej technologii uszkodzenie plastra nie wywołuje niekontrolowanego uwalniania substancji aktywnej.
  • Najlepiej zrób to po skosie. Masz wtedy pewność, że dzielisz go na równe części.
  • Zapoznaj się z infografiką obok przedstawiającą różnice w budowie plastrów przeciwbólowych różnych producentów.

Pod plastrem pojawia się zaczerwienienie i świąd. Ci robić?

  • Po pierwsze, przed przyklejeniem plastra warto „powietrzyć” go przez 30 sek. W tym czasie uwalniają się kleje lotne, które to w dużej mierze odpowiadają za uczulenie pod plastrem.
  • Po drugie, należy pamiętać o zmianie miejsca przyklejania plastra, tak aby co 3 wypadał dopiero w tym samym miejscu.
  • Dodatkowo, pomóc może również zmiana producenta plastra.
  • Sytuacje, w których wszystkie preparaty transdermalne powodują odczyn zdarzają się niezwykle rzadko.

Czy mogę się kąpać z plastrem?

  • Tak. Z plastrem można się kąpać. Należy natomiast unikać sauny, solarium oraz ogrzewania go lampami lub przykładania do niego termoforu.
    • Ogrzanie plastra może spowodować niekontrolowane uwolnienie nadmiaru substancji czynnej.
      • Z tego powodu w przypadku wystąpienia wysokiej gorączki (>39 C) zaleca się baczną obserwacje oraz intensywne nawadnianie. W przypadku wystąpienia zaburzeń świadomości, bądź nadmiernej senność należy zerwać plaster. Przyklejamy go ponownie dopiero po ustabilizowaniu się stanu chorego.

Plaster przyklejam w innym miejscu niż odczuwam ból czy on na pewno działa?

Bez obaw. Plaster działa. Uwalnia on substancje do tkanki podskórnej. Stamtąd lek dostaję się droga naczyń krwionośnych do receptorów bólowych. Dzięki temu ma on ogólnoustrojowe działanie przeciwbólowe.

Przykleiłem plaster, kiedy zacznie działać?

Plaster zacznie działać z opóźnieniem. Zauważ, lek przenika najpierw do tkanki podskórnej, a dopiero później dostaję się do krążenia ogólnego. Właśnie dlatego, pierwszego efektu możemy się spodziewać po 12-24 godzinach noszenia plastra. Jeśli zaś chodzi o pełny efekt przeciwbólowy, to może się on jeszcze zwiększyć na przestrzeni 2 tygodni.

Gdzie przechowywać plastry przeciwbólowe na ból nowotworowy

Przechowuj je poza lodówką. Koniecznie w miejscu niedostępnym dla dzieci i osób postronnych! Ponieważ zawierają bardzo silnie działające substancje, które mogą prowadzić do zatrzymania oddechu u dzieci. Zwłaszcza w USA odnotowano już sytuacje omyłkowego przyklejenia plastra dziecku. Skończyły się one niestety tragicznie. Dlatego tak ważne jest właściwe przechowywanie leków.

Co zrobić z wykorzystanym transdermalnym plastrem przeciwbólowym.

Zużyty plaster złóż na pół. Warstwy klejące skieruj do siebie. W ten sposób błona uwalniająca lek nie będzie odsłonięta. Tak zabezpieczone plastry najlepiej zwrócić do apteki.

Najczęstsze działania niepożądane plastrów

Zwłaszcza w pierwszych 5-7 dniach stosowania plastrów mogą pojawić się nudności, wymioty, zawroty głowy, splatanie czy ospałość. Z czasem organizm adaptuje się, a działania te ustępują.
Częstym problemem osób stosujących leki z grupy opioidów są również zaparcia. Właśnie dlatego należy im stanowczo przeciwdziałać poprzez działania profilaktyczne oraz zmianę diety.

Diagnozowanie bólu

Zachęcam do samodzielnego i anonimowego wykonania interaktywnych testów diagnozujących ból, które znajdują się w zakładce diagnozowanie bólu.

Podsumowanie stosowanych w 2019 roku plastrów przeciwbólowych.

Każdy z wymienionych plastrów: rozgrzewające, chłodzące, EMLA, z lidokainą, z kapsaicyną, z opioidami służą do leczenia innego typu bólu. Dlatego nie można stosować ich zamiennie. W zależności od rodzaju bólu i jego przyczyny, lekarz dobiera właściwe leczenie i właściwy rodzaj plastra. Skuteczność działania plastra przeciwbólowego zależy więc w dużej mierze od dobrania go do konkretnego przypadku. Na efektywność działania tych preparatów wpływa również właściwe ich stosowanie. Systemy transdermalne to wygodna i skuteczna metoda leczenia bólu. Lekarz w poradni leczenia bólu podpowie Ci jak bezpiecznie korzystać z tej metody leczenia.

BARDZO WAŻNE!

Będę ogromnie wdzięczna jeśli pod wpisem podzielisz, się ze mną Swoją opinią na jego temat. Tworzę wpisy dla pacjentów, więc daj znać czy:

  • dowiedziałeś się czegoś nowego?
  • jakie informacje należy uzupełnić-co jeszcze chciałbyś się dowiedzieć?
  • czy chciałbyś, aby dołączyć video zawierające instrukcję użytkowania plastrów, lub ich porównanie?

Z pewnością zainteresują Cię również te tematy:

Podziel się z innymi
Follow Lek. Anna Kociszewska-Bald:

Lekarz specjalista Anestezjologii i Intensywnej Terapii

Lekarz specjalista Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Specjalizuję się w leczeniu bólu w chorobach przewlekłych i onkologicznych.

Latest posts from

Leave a Reply

5 × 3 =